Słuchanie medium
Głosy i odgłosy w kulturze współczesnej

Naukowy namysł nad głosem zakorzeniony jest w długiej i bogatej tradycji. Fenomen głosu stanowił inspirację dla socjologów, filozofów, psychologów, językoznawców, politologów czy akustyków, a współcześnie coraz częściej problematyzowany jest w kontekście rozmaitych badań interdyscyplinarnych. Wychodząc od pytań postawionych niegdyś przez Rolanda Barthesa, chcielibyśmy zastanowić się nad tym, jakie głosy można usłyszeć w samym głosie. To znaczy, jakie konteksty znaczeniowe zawarte są w głosie jako fenomenie współczesnej kultury oraz jak zmienia się ich postrzeganie w toku rozwoju cywilizacyjnego. A także jak rozumieć inne jeszcze, postawione przez próbującego wyśledzić „ziarno” głosu Barthesa, pytanie: „Czy prawdą głosu nie jest jego halucynacyjność?”. Interesuje nas nie tylko to, czym jest głos, ale także, jak działa i co w sobie zawiera.
Namawiając do ponownego przemyślenia tej problematyki chcielibyśmy wyróżnić trzy główne obszary problemowe. Pierwszy z nich dotyczy głosu uwikłanego w rozmaite media przekształcające i transmitujące. Interesują nas zatem próby odpowiedzi na pytania:
• Jak zmienia się postrzeganie głosu w epoce reprodukcji dźwięku i nieograniczonych możliwości jego przekształcania?
• Jakie nowe relacje wytworzyły się pomiędzy szeroko pojętymi oralnością i piśmiennością?
• Jak słuchamy i co słyszymy w reprodukowanym, zwielokrotnionym głosie?
Obszar drugi związany jest z tym, co słoweński filozof Mladen Dolar określił mianem „polityki głosu”. W tym aspekcie sformułowaliśmy dwa pytania:
• Co oznacza fakt, że „głos stał się medium zwiastującym demokratyzację sprawiedliwości”?
• Jak można scharakteryzować napięcie pomiędzy phone i logosem w kulturze współczesnej?
Obszar trzeci dotyczy natomiast odgłosów, które skrywają swój znaczeniowy potencjał. Potencjał, który dopiero należy wyśledzić, który może być dookreślony przez odpowiedzi na pytania:
• Jak interpretujemy odgłosy: różnych form aktywności człowieka (zabawy, nauki, pracy), przyrody, kosmosu?
• Czym jest i jak na nas oddziałuje każdego rodzaju odgłos w swej akustycznej formie?
To tylko wybrane pytania, które chcielibyśmy uczynić punktem wyjścia do interdyscyplinarnych dyskusji nad statusem głosu w kulturze współczesnej.
Do udziału w konferencji zapraszamy przedstawicieli wszystkich dziedzin naukowych, a także artystów i działaczy społecznych, którzy chcieliby podjąć pogłębiony namysł nad następującymi zagadnieniami:
• głos jako nośnik doznań estetycznych,
• głos jako językowy element znaczący,
• nowe odgłosy kultury współczesnej będące efektami rozwoju cywilizacyjnego,
• przetworzenia głosu we współczesnych muzycznych i pozamuzycznych realizacjach artystycznych,
• głos jako element dyskursu politycznego,
• głos w edukacji,
• sposoby słuchania głosu,
• psychologiczne aspekty głosu,
• graniczne sposoby posługiwania się głosem: szept i krzyk oraz związane z nimi znaczenia kulturowe,
• relacje pomiędzy oralnością i piśmiennością w kulturze współczesnej.

Jesteśmy także otwarci na inne zagadnienia, które związane są z tytułową problematyką konferencji.